วิเคราะห์ข่าว
วินัยข้าราชการ
เพื่อให้สอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบันและไม่ให้ตกกระแส บทความนี้จะกล่าวถึงเรื่อง 'วินัยข้าราชการ' เพื่อให้คนที่ไม่ได้เป็นข้าราชการได้ทราบ ใครที่กำลังเป็นหรือเคยเป็นข้าราชการ ไม่ว่าข้าราชการพลเรือน ตำรวจ หรือทหาร คงรู้ดีว่าวินัยของข้าราชการมีความสำคัญมากน้อยเพียงใด
ในฐานะที่เคยเป็นข้าราชการพลเรือนมาก่อน (11-9 yrs) จำได้ว่าหากข้าราชการผู้ใดขาดราชการติดต่อกันเกินกว่า 15 วัน โดยไม่มีเหตุผลอันสมควร และทำให้ราชการเสียหายร้ายแรง หน่วยงานสามารถไล่ออกข้าราชการผู้นั้นได้โดยทันที แต่เพื่อ ไม่ให้เกิดการกลั่นแกล้งกัน จึงมีการออกแนวทางปฏิบัติเพิ่มเติมว่าระหว่างที่ข้าราชการผู้นั้นขาดราชการ หน่วยงานต้องไปติดตามหาตัว และหาเหตุผลว่าทำไมจึงขาดราชการ ถ้าไม่พบตัวก็ช่วยไม่ได้ แต่ถ้าพบตัวและขอให้กลับไปทำงานต่อไป ถ้าข้าราชการผู้นั้นไม่ยอมมาทำงานต่อ ก็ถือว่าขาดราชการ
ข้าราชการพลเรือนคนใดต้องการลากิจลาป่วย ต้องปฏิบัติตามกฎระเบียบที่วางไว้ ในกรณีของการลากิจ ต้องส่งใบลาล่วงหน้าเพราะรู้อยู่แล้วว่าตนมีกิจธุระจะต้องทำเมื่อใด นานเท่าใด ที่ไหน โดยระบุไว้ด้วยว่า ระหว่างที่ลากิจนั้น ตนจะพำนักอยู่ที่ใด เพื่อให้ทางราชการสามารถติดตามตัวได้ในกรณีที่มีงานเร่งด่วน ทั้งนี้ การลาดังกล่าวมีระเบียบกำหนดไว้ต้องส่งใบลาขออนุมัติจากผู้มีอำนาจตามที่ระเบียบกำหนดไว้ ในกรณีที่กิจธุระยังไม่เสร็จและจำเป็นต้องลาต่อ ก็ต้องส่งใบลาขออนุมัติต่อผู้ที่มีอำนาจเกี่ยวข้อง ไม่ใช่แจ้งให้เพื่อนทราบ เพราะเพื่อนไม่มีสิทธิอนุมัติการลา สมัยนี้ การติดต่อขออนุมัติกระทำได้ง่าย อาทิ สามารถส่งแฟกซ์ได้โดยตรงจากต่างประเทศ
มีระเบียบกำหนดไว้ด้วยว่า การที่ข้าราชการพลเรือนจะเดินทางไปต่างประเทศ ไม่ว่าเพื่อพักผ่อนหรือเพื่อกิจธุระใดๆ ต้องขออนุมัติผู้บังคับบัญชาก่อน ไม่ใช่นึกอยากจะไปก็ไปได้ดังเช่นที่ข้าราชการพลเรือนหลายคนนิยมทำอยู่ในปัจจุบัน ถ้าไม่มีเรื่องก็ไม่เป็นไร แต่ถ้ามีเรื่องขึ้นมา ข้าราชการพลเรือนผู้นั้นกระทำผิดระเบียบแน่นอนไม่มีข้ออ้างหรือข้อแก้ตัวแต่อย่างใด
แนวทางปฏิบัตินี้ถูกกำหนดขึ้นมานานแล้ว โดยมีเหตุผลเพื่อ ป้องกันข้าราชการพลเรือนแอบไปติดต่อให้ข่าวหรือเป็นสปายสายลับให้ต่างชาติโดยนัดพบกันในต่างประเทศ เพื่อให้รอดพ้นสายตาของสันติบาลในเมืองไทยที่มีสายอยู่ทุกแห่งเหมือนตาสับปะรด การที่ราชการกำหนดกฎระเบียบขึ้นมาแต่ละเรื่องมีเหตุผลทั้งสิ้น และให้ความเป็นธรรมแก่ข้าราชการพลเรือนอย่างถึงที่สุด
ข้าราชการตำรวจ ทหารก็คงมีระเบียบวินัยทำนองเดียวกัน หากคณะกรรมการสอบสวนข้อเท็จจริงตรวจพบว่าข้าราชการผู้นั้นกระทำผิดจริง ผู้บังคับบัญชาต้องลงโทษทางวินัยแก่ข้าราชการผู้นั้น ซึ่งมีความร้ายแรงลดหลั่นกันลงไป ถ้าผู้บังคับบัญชาไม่ลงโทษ จะถูกข้อหาละเว้นการปฏิบัติหน้าที่ซึ่งมีโทษทางอาญา ถ้าผู้ถูกลงโทษคิดว่าตัวเองถูกกลั่นแกล้ง สามารถฟ้องร้องขอความเป็นธรรมได้
คนฉลาดต้องเฉลียวด้วย การจะทำอะไรสักอย่างนอกเหนือจากคำนึงถึงสิทธิเสรีภาพของตนเองแล้ว ต้องคิดถึงสถานะของตน จังหวะเวลา สิ่งที่จะพูดคุยหรือเขียนว่าเหมาะสมหรือไม่เพียงใด ทุกอย่างมี 'ราคา' ของมันเอง การที่จะได้อะไรมาสักอย่าง เราก็ต้อง 'จ่าย' ราคาของสิ่งนั้นด้วยเช่นกัน (อังคาร 7 สิงหาคม 2550)