วิเคราะห์ข่าว
สถานการณ์การค้ามนุษย์ในไทย 2550
ประเทศไทยในสายตาของกระทรวงต่างประเทศสหรัฐ เป็นแหล่งต้นตอ ทางผ่าน และปลายทางของธุรกิจค้ามนุษย์ที่เด็ก ผู้ใหญ่ ชายและหญิง ถูกขบวนการค้ามนุษย์ชักพามาค้าประเวณีและค้าแรงงาน เหยื่อมนุษย์เหล่านี้ส่วนใหญ่มาจากประเทศเพื่อนบ้าน เช่น พม่า กัมพูชา ลาว ซึ่งประชาชนยากจนกว่า จึงง่ายที่จะถูกขบวนการค้ามนุษย์ชักชวน หลอกลวง เข้ามาค้าบริการทางเพศในไทย และบางส่วนถูกส่งไปยังประเทศมาเลเซีย เช่น เมืองยะโฮร์บาห์รู บางส่วนข้ามไปหากินในสิงคโปร์
แม้แต่คนไทยด้วยกันเอง โดยเฉพาะผู้หญิงชาวเขาและชนกลุ่มน้อย ถูกล่อลวงโดยขบวนการค้ามนุษย์เข้ามาสู่ธุรกิจบริการทางเพศในประเทศ บางคนถูกส่งไปค้าบริการทางเพศที่ญี่ปุ่น มาเลเซีย แอฟริกาใต้ บาห์เรน ออสเตรเลีย สิงคโปร์ ยุโรป แคนาดา และสหรัฐ บางทีมีการจัดเซ็กซ์ทัวร์เข้ามาใช้บริการทางเพศจากชาวเขาเหล่านี้ในไทย
นอกจากนี้ ยังมีผู้หญิงจากรัสเซีย อุซเบกิสถาน และตอนใต้ของจีน เข้ามาขายบริการทางเพศในไทยด้วย แหล่งที่พบมากที่สุดอยู่แถวพัทยา และ กทม.ที่ตำรวจจับได้หลายราย
นอกจากสหรัฐให้ความสนใจกับขบวนการค้ามนุษย์ที่นำผู้หญิงและเด็กหญิงเข้าสู่บริการทางเพศแล้ว ยังให้ความสำคัญต่อแรงงานต่างด้าวเถื่อนจากประเทศเพื่อนบ้านของไทย โดยเฉพาะพม่า โดยมีกระบวนการลักลอบนำเข้ามาทำงานในภาคเกษตร ก่อสร้าง ประมง งานบ้าน รวมทั้งนำเด็กจากพม่า ลาว และกัมพูชา เข้ามาเป็นขอทานในไทย ขบวนการค้ามนุษย์ได้ส่งแรงงานเหล่านี้จำนวนหนึ่งไปเป็นลูกเรือประมงและทำงานในโรงงานแปรรูปผลิตภัณฑ์ประมง สำหรับแรงงานไทยนั้น นิยมไปทำงานที่ไต้หวัน มาเลเซีย เกาหลีใต้ สิงคโปร์ แต่ต้องเสียเงินค่าบริการมากจนต้องกู้หนี้ยืมสินนายทุน บางทีมีขบวนการไปหลอกลวงแรงงานไทยถึงถิ่น
การที่สหรัฐจัดให้ไทยอยู่ในกลุ่มที่ 2 โดยอ้างว่าสิ่งที่รัฐบาลไทยได้ทำยังไม่ถึงรัดับมาตรฐานขั้นต่ำในการขจัดการค้ามนุษย์ แต่รัฐบาลไทยก็พยายามที่จะทำ โดยเฉพาะการกวาดล้างกระบวนการหลอกลวงคนมาค้าบริการทางเพศและค้าแรงงาน แต่แรงงานต่างด้าวก็ยังถูกกดขี่ข่มเหงและไม่ได้รับการเอาใจใส่ดูแลด้านการอยู่อาศัย สุขอนามัยจากนายจ้างดีพอ อย่างไรก็ดี รัฐบาลไทยพยายามเข้าไปดูแลสภาพการทำงานและสภาพการจ้างของแรงงานเหล่านี้ โดยร่วมมือกับกลุ่มเอ็นจีโอและองค์กรแรงงานระหว่างประเทศ และทำให้แรงงานต่างด้าวถูกกฎหมาย
นี่คือสถานการณ์การค้ามนุษย์ในประเทศไทยในสายตาของกระทรวงต่างประเทศสหรัฐที่ได้รับรายงานจากสถานทูตอเมริกันประจำประเทศไทยและจากแหล่งข่าวอื่นๆ และจัดให้ไทยอยู่ในกลุ่มระดับกลางที่การแก้ไขปัญหายังไม่ดีนัก แต่รัฐบาลไทยก็พยายามที่จะทำให้เข้ามาตรฐาน
จากการที่ไทยถูกระบุว่าเป็นทั้งประเทศต้นทาง ประเทศทางผ่าน และประเทศปลายทาง ครบหมดทุกอย่างสำหรับกระบวนการค้ามนุษย์ทั้งด้านการขายบริการทางเพศและการบังคับใช้แรงงาน ในความเป็นประเทศต้นทางนั้น ขบวนการค้ามนุษย์ในไทยได้หลอกลวงคนไทยที่ยากจนจัดส่งไปทำงานในต่างประเทศ หลายคนที่ติดต่อกับบริษัทซึ่งไม่ได้จดทะเบียนกับกระทรวงแรงงานอาจเสียเงินฟรี หลายคนได้ไปทำงานในต่างประเทศจริง แต่สภาพการจ้างไม่ได้เป็นไปตามที่โฆษณาประชาสัมพันธ์ไว้ บางคนมีชีวิตอยู่อย่างยากลำบาก แต่ต้องอดทนเพื่อรวบรวมเงินมาใช้หนี้และให้กับครอบครัวที่อยู่ข้างหลัง หลายคนถูกหลอกว่าจะให้ไปทำงานร้านอาหาร แต่พอไปถึงประเทศปลายทางแล้วถูกบังคับข่มขืนใจให้ขายบริการทางเพศแทน แต่มีจำนวนไม่น้อยที่เต็มใจไปขายบริการทางเพศในต่างประเทศเพราะรายได้ดีกว่า เช่น ในญี่ปุ่นและออสเตรเลีย เป็นต้น ที่ทาง 2 ประเทศนั้นได้กวาดล้างจับกุมและส่งหญิงไทยเหล่านี้กลับ
การไปขายแรงงานในต่างประเทศที่ผ่านกระบวนการที่ถูกต้องตามกฎหมาย และมีเจ้าหน้าที่แรงงานไทยคอยดูแลตรวจสอบสภาพการจ้างและสภาพการเป็นอยู่ ไม่ถือว่าเป็นการค้ามนุษย์ เพราะเป็นการค้าแรงงานอย่างสมัครใจ เช่นที่คนในประเทศกำลังพัฒนาทำกัน
ในความเป็นประเทศปลายทางของการค้ามนุษย์ทั้งด้านธุรกิจทางเพศและแรงงานต่างด้าว เนื่องจากไทยยังขาดแคลนแรงงานไร้ฝีมือในหลายสาขาที่ต้องการแรงงานต่างด้าวมาทดแทน อีกทั้งงานบางสาขาคนไทยไม่นิยมทำกันแล้ว ซึ่งเป็นสภาพของเมืองที่กำลังพัฒนาสู่ขั้นสูงขึ้นไป อีกทั้งไทยเป็นศูนย์กลางความเจริญของแผ่นดินใหญ่เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ดังนั้น ประชาชนยากจนจากพม่า ลาว กัมพูชา จีนตอนใต้ จึงนิยมมาเสี่ยงโชคในไทย ทั้งการขายแรงงานและเข้าสู่บริการทางเพศ ทำให้เกิดขบวนการค้ามนุษย์เข้ามาแสวงประโยชน์โดยมิชอบ
ในความเป็นประเทศทางผ่าน ไทยเป็นศูนย์กลางการคมนาคมบนแผ่นดินใหญ่ของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่แรงงานจากเอเชียใต้และจีนแผ่นดินใหญ่ใช้เป็นทางผ่านและแหล่งพำนักชั่วคราวก่อนเดินทางไปประเทศที่ 3 อาทิ มาเลเซีย ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ ยุโรป เป็นต้น จึงเกิดขบวนการค้ามนุษย์ในรูปของการให้บริการจัดหาเอกสารสำคัญและจัดส่งเหยื่อไปประเทศที่ 3 แลกกับค่าบริการจำนวนสูงมาก เกิดแก๊ง "ลูกหมู" "ลูกแพะ" และมาเฟียต่างชาติในไทยหลายกลุ่มที่ค้ามนุษย์ รวมทั้งการจับตัวคนสัญชาติเดียวกันเองเพื่อเรียกค่าไถ่ หากครอบครัวเหยื่อขัดขืนก็จะมีการฆ่าหั่นศพเหยื่อ ซึ่งปรากฏมาแล้วหลายรายแต่ระยะหลังเงียบไป
สถานการณ์การค้ามนุษย์ในไทยถือว่าอยู่ในขั้นรุนแรงระดับปานกลางที่ทางการไทยต้องเอาใจใส่และดำเนินการเข้มงวดมากกว่าที่เป็นอยู่ปัจจุบัน สิ่งที่พอมองเห็นในขณะนี้ คือ จำนวนแรงงานเถื่อนที่มากเกินกว่าความต้องการในประเทศ จะเป็นปัญหาในอนาคตเรื่องความเป็นพลเมือง เพราะแรงงานเหล่านี้ได้ออกลูกหลานเป็นคนรุ่นที่ 2 และ 3 แล้วที่มีแนวโน้มจะตั้งหลักปักฐานอยู่ในไทยและไม่ยอมกลับประเทศของตน (พุธ 20 มิถุนายน 2550)